EP5 จิตอาสาพระราชทาน 904 และจิตสาธารณะ
สรุปโครงการจิตอาสาพระราชทาน 904 ประเภทของจิตอาสา สัญลักษณ์ คุณลักษณะ จิตสาธารณะ วันสำคัญ บุคคลสำคัญ และแนวข้อสอบที่ออกบ่อย พร้อมแบบฝึกหัด 5 ข้อ และ Quiz ปิดท้าย 10 ข้อ
เส้นทางสู่เป้าหมาย
กำลังโหลดความก้าวหน้า…
ทำ Quiz ท้าย EP เพื่อเริ่มบันทึกความสำเร็จ
ชวนคิด
เมื่อเกิดภัยพิบัติ มีงานพระราชพิธี หรือชุมชนต้องการพัฒนาพื้นที่สาธารณะ ใครจะเป็นกำลังสำคัญในการช่วยเหลือประชาชน
1. ช่วยทำความสะอาดพื้นที่ชุมชน
2. ช่วยเหลือประชาชนเมื่อเกิดน้ำท่วม
3. อำนวยความสะดวกในงานพระราชพิธี
4. ดูแลรักษาทรัพย์สินสาธารณะ
กิจกรรมเหล่านี้ล้วนเกิดจากความเสียสละ การเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวม และความรับผิดชอบต่อสังคม
จิตอาสาไม่ใช่เพียงการทำงานโดยไม่รับค่าตอบแทน แต่เป็นการทำความดีด้วยความสมัครใจ เพื่อประโยชน์ของประชาชนและประเทศชาติ
เป้าหมายการเรียนรู้
- จำประเภทของจิตอาสาพระราชทานได้
- แยกหน้าที่ของจิตอาสาแต่ละประเภทได้
- รู้จักสัญลักษณ์และข้อพึงระวังของจิตอาสา
- อธิบายความหมายของจิตสาธารณะได้
- จำบุคคล โครงการ และวันสำคัญที่ออกสอบบ่อยได้
- ทำแบบทดสอบท้ายบทได้อย่างน้อย 8 จาก 10 ข้อ
1. จิตอาสาพระราชทาน
จิตอาสาพระราชทาน คือ ประชาชนที่สมัครใจร่วมทำความดี ช่วยเหลือสังคม ชุมชน และประเทศชาติ โดยไม่หวังผลประโยชน์ส่วนตัว
“เราทำความ ดี ด้วยหัวใจ”
จุดเริ่มต้นสำคัญของโครงการจิตอาสาพระราชทาน เกี่ยวข้องกับการรับสมัครประชาชน เพื่อร่วมปฏิบัติงานในพระราชพิธี พระราชทานเพลิงพระบรมศพ
สมัครใจ • เสียสละ • ทำความดี • ประโยชน์ส่วนรวม • ไม่หวังผลตอบแทน
2. จิตอาสาพระราชทาน 3 ประเภท
| ประเภท | ลักษณะงาน | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| จิตอาสาพัฒนา | พัฒนาพื้นที่และคุณภาพชีวิตของชุมชน | ปลูกต้นไม้ ทำความสะอาด ขุดลอกคูคลอง และดูแลสาธารณสมบัติ |
| จิตอาสาภัยพิบัติ | ช่วยเหลือประชาชนเมื่อเกิดภัยหรือเหตุฉุกเฉิน | น้ำท่วม ไฟไหม้ พายุ ดินถล่ม และภัยธรรมชาติ |
| จิตอาสาเฉพาะกิจ | ปฏิบัติงานในกิจกรรมหรืองานสำคัญเฉพาะครั้ง | พระราชพิธี รัฐพิธี งานประชาสัมพันธ์ และอำนวยความสะดวก |
“จิตอาสากู้ภัย” ไม่ใช่ชื่อประเภทหลักของจิตอาสาพระราชทาน
พัฒนา – ภัยพิบัติ – เฉพาะกิจ
พัฒนา = ทำให้ดีขึ้น
ภัยพิบัติ = ช่วยเมื่อเกิดภัย
เฉพาะกิจ = งานสำคัญเฉพาะครั้ง
ตัวอย่างที่ 1: แยกประเภทของจิตอาสา
สถานการณ์ที่ 1: ประชาชนร่วมกันเก็บขยะและทำความสะอาดคลอง
เป็น จิตอาสาพัฒนา เพราะเป็นการพัฒนาพื้นที่ชุมชน
สถานการณ์ที่ 2: ช่วยแจกอาหารและขนย้ายสิ่งของเมื่อเกิดน้ำท่วม
เป็น จิตอาสาภัยพิบัติ เพราะเป็นการช่วยเหลือผู้ประสบภัย
สถานการณ์ที่ 3: ปฏิบัติหน้าที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ในงานสำคัญ
เป็น จิตอาสาเฉพาะกิจ เพราะเป็นภารกิจเฉพาะงาน
3. สัญลักษณ์และเครื่องแต่งกาย
สิ่งที่ใช้แสดงถึงการเป็นจิตอาสาพระราชทาน มีองค์ประกอบสำคัญ ได้แก่
- หมวกจิตอาสาพระราชทาน
- ผ้าพันคอสีเหลือง
- บัตรประจำตัวจิตอาสา
หากตัวเลือกมีหมวก ผ้าพันคอ และบัตรประจำตัว คำตอบมักเป็น “ถูกทุกข้อ”
ผ้าพันคอประชาชนจิตอาสา
- เป็นผ้าสามเหลี่ยมพื้นสีเหลือง
- มีข้อความประชาชนจิตอาสา
- มีตราสัญลักษณ์ที่กำหนด
ตรา วปร. ไม่ใช่ตราสีเหลืองขอบสีน้ำเงิน ตามตัวเลือกหลอกที่มักนำมาออกข้อสอบ
4. จิตสาธารณะ
จิตสาธารณะ หมายถึง การมีจิตสำนึกต่อสังคม เห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวม รู้หน้าที่ และมีความรับผิดชอบ
จิตสาธารณะ = Public Mind
คุณลักษณะของผู้มีจิตสาธารณะ
- เห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวม
- เสียสละเพื่อสังคม
- รับผิดชอบต่อหน้าที่
- ดูแลรักษาสาธารณสมบัติ
- ช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่หวังผลตอบแทน
การสนับสนุนทางการเมือง ไม่ใช่คุณลักษณะของจิตสาธารณะ และไม่ควรนำสถานะจิตอาสาไปใช้ทางการเมือง
ตัวอย่างที่ 2: การปลูกฝังจิตสาธารณะ
โรงเรียนจัดกิจกรรมให้นักเรียน ช่วยกันเก็บขยะในสวนสาธารณะ
กิจกรรมนี้เป็นการปลูกฝังจิตสาธารณะ ด้วยวิธี เรียนรู้จากการกระทำ
เพราะนักเรียนได้ลงมือปฏิบัติจริง เห็นปัญหา และเรียนรู้ความรับผิดชอบต่อส่วนรวม
5. ข้อพึงระวังของการเป็นจิตอาสา
- ห้ามใช้ชื่อหน่วยพระราชทานเพื่อเรี่ยไรเงิน
- ห้ามใช้เครื่องแบบจิตอาสาในงานส่วนตัว
- ห้ามแอบอ้างเพื่อแสวงหาผลประโยชน์
- ห้ามนำไปใช้สนับสนุนกิจกรรมทางการเมือง
- ห้ามใช้เพื่อเบิกงบประมาณโดยไม่ถูกต้อง
การเป็นจิตอาสาต้องยึดความสุจริต ความเหมาะสม และประโยชน์ส่วนรวม ไม่ใช้สถานะจิตอาสาเพื่อประโยชน์ส่วนตัว
6. บุคคล โครงการ และวันสำคัญ
| เรื่องสำคัญ | ข้อมูลที่ต้องจำ |
|---|---|
| ภาพ “ปลูกต้นกล้าแห่งความดี เราทำความ ดี ด้วยหัวใจ” | 28 กรกฎาคม 2562 |
| หน่วยแพทย์อาสา พอ.สว. | ก่อตั้งโดยสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี |
| วันสังคมสงเคราะห์แห่งชาติ และวันอาสาสมัครไทย | 21 ตุลาคม |
| โครงการครูข้างถนน | ช่วยเด็กเร่ร่อนและเด็กด้อยโอกาส ให้กลับเข้าสู่ระบบการศึกษา |
| วันรำลึกสืบ นาคะเสถียร | 1 กันยายน |
28 ก.ค. = ปลูกต้นกล้าแห่งความดี
21 ต.ค. = วันอาสาสมัครไทย
1 ก.ย. = วันรำลึกสืบ นาคะเสถียร
ฝึกทำก่อนดูเฉลย
ข้อ 1 การช่วยทำความสะอาดชุมชน จัดเป็นจิตอาสาประเภทใด
A. จิตอาสาพัฒนา
B. จิตอาสาภัยพิบัติ
C. จิตอาสาเฉพาะกิจ
D. จิตอาสากู้ภัย
ดูเฉลย
ตอบข้อ A จิตอาสาพัฒนา
เพราะเป็นกิจกรรมที่ช่วยพัฒนา และปรับปรุงพื้นที่ของชุมชนให้ดีขึ้น
ข้อ 2 การช่วยประชาชนเมื่อเกิดน้ำท่วม จัดเป็นจิตอาสาประเภทใด
ดูเฉลย
ตอบ จิตอาสาภัยพิบัติ
เพราะเป็นการช่วยเหลือผู้ประสบภัย ในสถานการณ์ฉุกเฉิน
ข้อ 3 การทำหน้าที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ในงานสำคัญ จัดเป็นจิตอาสาประเภทใด
ดูเฉลย
ตอบ จิตอาสาเฉพาะกิจ
เพราะเป็นหน้าที่ที่กำหนดขึ้น สำหรับกิจกรรมหรืองานสำคัญเฉพาะครั้ง
ข้อ 4 การให้นักเรียนลงมือเก็บขยะในที่สาธารณะ เป็นการปลูกฝังจิตสาธารณะด้วยวิธีใด
ดูเฉลย
ตอบ เรียนรู้จากการกระทำ
เพราะผู้เรียนได้ลงมือปฏิบัติจริง และเรียนรู้ความรับผิดชอบต่อส่วนรวม
ข้อ 5 ภาษาอังกฤษของคำว่า “จิตสาธารณะ” คือข้อใด
ดูเฉลย
ตอบ Public Mind
จุดที่พลาดบ่อย
ผิด: จำว่าจิตอาสากู้ภัยเป็นประเภทหลัก
ถูก: ประเภทหลักมีเพียง พัฒนา ภัยพิบัติ และเฉพาะกิจ
ผิด: Public Mind แปลว่า ความคิดของประชาชน
ถูก: ในเนื้อหาบทเรียนนี้ใช้หมายถึง จิตสาธารณะ
ผิด: จิตอาสาสามารถสนับสนุนกิจกรรมทางการเมืองได้
ถูก: ห้ามนำสถานะหรือเครื่องแบบจิตอาสา ไปใช้สนับสนุนกิจกรรมทางการเมือง
ผิด: วันอาสาสมัครไทยตรงกับวันที่ 23 ตุลาคม
ถูก: ตรงกับวันที่ 21 ตุลาคม
ผิด: วันรำลึกสืบ นาคะเสถียรตรงกับวันที่ 3 มีนาคม
ถูก: ตรงกับวันที่ 1 กันยายน
แบบทดสอบท้ายบท 10 ข้อ
สรุป 1 นาที
- จิตอาสาพระราชทานมี 3 ประเภท: พัฒนา ภัยพิบัติ และเฉพาะกิจ
- จิตอาสากู้ภัยไม่ใช่ชื่อประเภทหลัก
- คำขวัญคือ “เราทำความ ดี ด้วยหัวใจ”
- สัญลักษณ์สำคัญมีหมวก ผ้าพันคอ และบัตรประจำตัว
- จิตสาธารณะหมายถึง การมีจิตสำนึกและรับผิดชอบต่อส่วนรวม
- Public Mind หมายถึง จิตสาธารณะ
- ห้ามใช้สถานะจิตอาสาเพื่อเรี่ยไร ผลประโยชน์ส่วนตัว หรือการเมือง
- 28 กรกฎาคม 2562 คือวันที่กำกับภาพปลูกต้นกล้าแห่งความดี
- 21 ตุลาคม คือวันอาสาสมัครไทย
- 1 กันยายน คือวันรำลึกสืบ นาคะเสถียร
- พอ.สว. ก่อตั้งโดย สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี
- โครงการครูข้างถนน ช่วยเด็กเร่ร่อนและเด็กด้อยโอกาส
นักเรียนจำจิตอาสาทั้ง 3 ประเภทได้ แยกหน้าที่แต่ละประเภทได้ จำวันสำคัญได้ และทำแบบทดสอบได้อย่างน้อย 8 จาก 10 ข้อ